२८ माघ। अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले आफ्नो ३५ औं स्थापना दिवश मनाएको छ। “सुशासन र समृद्धि नागरिकको अधिकारः भ्रष्टाचार नियन्त्रणमा बनौं सबै जिम्मेवार” भन्ने नाराका साथ स्थापना दिवसको मूल समारोह राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलको प्रमुख आतिथ्यमा सम्पन्न भएको हो।
कार्यक्रममा बोल्दै राष्ट्रपति पौडेलले अख्तियार दुरुपयोग राज्यको वैधानिकता, सामाजिक न्याय र लोकतान्त्रिक मूल्यमाथिको गम्भिर चुनौती भएको बताए। साथै, पौडेलले सार्वजनिक शक्ति व्यक्तिगत स्वार्थका लागि प्रयोग हुँदा शासन प्रणालीप्रति निराशा बढ्ने, कानुनप्रति आस्था कमजोर बन्ने र लोकतन्त्रको आधारभूत मूल्य नै प्रभावित हुने कुरा औल्याए।
राष्ट्रपति पौडेलले भ्रष्टाचार विरुद्धको लडाईं कुनै एक संस्थाको मात्र जिम्मेवारी नभई राज्यका सबै अङ्ग, राजनीतिक नेतृत्व, कर्मचारीतन्त्र र नागरिक समाजको संयुक्त प्रतिवद्धताबाट मात्र सफल हुने उल्लेख गरे।
कार्यक्रमका प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीले सुशासन प्रबर्धन र भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि आयोगको भूमिका महत्वपूर्ण रहेको कुरा स्मरण गर्दै पछिल्लो समय आयोगले देखाएको सक्रियता र निर्भीकताको लागि आयोगको नेतृत्वको प्रशंसा समेत गरिन्। प्रधानमन्त्री कार्कीले भ्रष्टाचार नियन्त्रण गर्ने प्राथमिक जिम्मेवारी सरकारको नै हो भन्ने बताउँदै प्रत्येक निकायको कार्यालय प्रमुखले आफ्नो संस्थाभित्रको भ्रष्टाचार नियन्त्रण गर्ने जिम्मेवारी लिनुपर्ने कुरामा जोड दिइन्।
कार्कीले सुशासन प्रबर्धन र भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि जेन्जी युवाहरूले गरेको आन्दोलनको जगमा स्थापित बर्तमान सरकारले नागरिकमैत्री प्रशासनको अनुभूति गराउने कुरामा जोड दिएको कुरा उल्लेख गर्दै भ्रष्टाचार विरुद्धको संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय महासन्धिको कार्यान्वयनका लागि दोस्रो राष्ट्रिय रणनीतिक कार्ययोजना निर्माण गर्ने कार्य तथा आगामी निर्वाचनपछि गठन हुने सरकारलाई मार्गदर्शन हुने गरी सुशासन मार्गचित्र तयारी गर्ने कार्य अन्तिम चरणमा पुगेको जानकारी गराइन्।
प्रधानमन्त्रीले जेन्जी युवाले किन भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि सडकमा आन्दोलन गर्नु पर्यो भन्ने कुरा हामीहरूले मनन गर्नु पर्ने बताउदै वर्तमान सरकारले राज्यकोषबाट खर्च गर्ने कुरामा मितव्ययिता अपनाएको, नागरिकसँग प्रत्यक्ष सरोकार राख्ने निकायहरूको सेवा प्रवाहलाई शीघ्र, सरल र सहज बनाउनको लागि संवेदनशीलताका साथ लागिपरेको र भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि स्थापित संस्थाहरूको व्यवसायीकरणका लागि प्रयास गरेको जानकारी दिइन्।
आयोगका प्रमुख आयुक्त प्रेम कुमार राईले कार्यक्रममा उपस्थित अतिथिहरूलाई स्वागत गर्दै आयोगले आफ्नो संवैधानिक दायित्वलाई थप प्रभावकारिताका साथ निर्वाह गर्नको लागि संस्थागत रणनीति योजना तर्जुमा गरी भ्रष्टाचारजन्य कसुरको अनुसन्धान गरी दोषीलाई विशेष अदालतमा मुद्दा दायर गर्ने उपचारात्मक कार्यका अतिरिक्त विभिन्न निरोधात्मक, प्रबर्धनात्मक र संस्थागत सुदृढीकरणका कार्यहरू गर्दै आएको कुरा बताए।
प्रमुख आयुक्त राइले आयोगमा परेका उजुरीहरूमध्ये सार्वजनिक खरिद वा निर्माण, बजेट विनियोजन र अनुदान वितरणमा अनियमितता, गैरकानुनी लाभ हानि, सार्वजनिक सम्पत्तिको हानिनोक्सानी, सेवा प्रवाहमा घुस/रिसवतको लेनदेन, नक्कली शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र, राजस्व चुहावट र गैरकानुनी रुपमा सम्पत्ति आर्जनसम्बन्धी उजुरीहरू बढी रहने गरेको कुरा औंल्याए।
प्रमुख आयुक्त राइले अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग ऐनको संशोधन, नीतिगत निर्णयको कानुनी परिभाषा, महत्वपूर्ण देशहरूसँग पारस्परिक कानुनी सहायता सम्झौता, भ्रष्टाचार विरुद्धको संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय महासन्धिको कार्यान्वयन सम्बन्धी कार्ययोजनाको निर्माण र कार्यान्वयन, भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि सघन रूपमा निरोधात्मक र प्रबर्धनात्मक कार्यहरूको सञ्चालन, आयोगले दिएका सुझावहरूको प्रभावकारी कार्यान्वयन जस्ता विषयहरूमा सम्बन्धित पक्षको ध्यानकर्षण गराए।
अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगका ३५ वर्ष झल्किने गरी तयार गरिएको श्रव्य-दृष्य सामग्रीको प्रस्तुतिबाट शुभारम्भ गरिएको स्थापना दिवसको मूल समारोहको कार्यक्रममा राष्ट्रपतिले आयोगको स्मारिका-२०८२ को लोकार्पण गरे।
उपराष्ट्रपतिले भ्रष्टाचार नियन्त्रण तथा सुशासन प्रवर्धनमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याउने पाँच जना सञ्चारकर्मी र लेखकलाई पुरस्कृत गरे। यसैगरी प्रधानमन्त्रीले आयोगका एक जना कर्मचारीलाई उत्कृष्ट अख्तियार सेवा पुरस्कार र तीन जना कर्मचारीलाई उत्कृष्ट अनुसन्धानकर्ता पुरस्कार प्रदान गरेको प्रवक्ता सुरेश न्यौपाने जानकारी दिए।
